Selecteer een pagina

Door Stijn Blanckaert, woordvoerder Freesponsible

Dat we bij Freesponsible sterk gekant zijn tegen de Lage Emissiezones en het ontbreken van corrigerende maatregelen zoals gratis openbaar vervoer binnen die zones, oplossingen voor bewoners die niet over een voldoende recente auto beschikken en een oplossing voor de eigenaars voor oldtimers, was al bekend.

Tegelijk wordt ook op andere niveaus meer en meer tegenwind gegeven. Zo stelde mobiliteitsvereniging VAB onlangs dat het beter was om geen nieuwe lage emissiezones meer in te voeren, omdat ze sociaal moeilijk aanvaardbaar zijn en niet erg effectief. Metingen van de Vlaamse Milieumaatschappij wezen namelijk uit dat de impact van een LEZ op de luchtkwaliteit niet overtuigend is.

Als je daarbij weet dat vanaf 2025 niet minder dan vier op de tien auto’s dergelijke zones niet meer binnen mogen, is het duidelijk dat er erg grote gevolgen zullen zijn voor de doorsnee burger die voor diezelfde auto wel belastingen betaalt in de vorm van BIV, verkeersbelasting en accijnzen en btw op de brandstof, maar zijn auto niet meer mag gebruiken zoals hij dat wel mocht toen hij hem aankocht. Juridisch is zoiets trouwens zeer twijfelachtig, en het lijkt zeer waarschijnlijk dat een burger die met zijn auto niet meer in zijn stad mag, die beslissing met het nodige succes kan aanvechten bij de hoogste rechtbanken (en dus niet op lokaal niveau).

Naast Freesponsible, VAB en nog heel wat andere verenigingen, rijzen ook bij verschillende politieke partijen twijfels over de wenselijkheid van de Lage Emissiezones en de manier waarop ze nu georganiseerd worden, zonder flankerende sociale maatregelen noch duidelijk meetbare resultaten op het vlak van de luchtkwaliteit. Zo is het Vlaams Belang al langer hevig gekant tegen de diverse Lage Emissiezones, maar gaan ook binnen andere partijen stemmen op om een en ander nog eens grondig te bekijken. Het zijn voornamelijk de groene en socialistische partijen die de Lage Emissiezones genegen zijn, de liberalen, de christendemocraten en de Vlaams-Nationalisten zijn eerder koele minnaars van het principe. 

Moeten we trouwens nog wijzen op de absurditeit van een Lage Emissiezone zoals die van Antwerpen, die geprangd zit tussen de Ring en de Haven, of die van Gent, waar even goed een haven en heel wat industrie aan de rand van de stad alle eventuele winst van zo’n LEZ teniet doen? Luchtvervuiling stopt heus niet aan de rand van het centrum.

Vanzelfsprekend moeten het milieu en de luchtkwaliteit de nodige aandacht krijgen, maar het installeren van LEZ-gebieden heeft -nog los van de beperkte ecologische impact- mogelijk vooral een financiële reden, en daar moeten we toch ook de aandacht op vestigen.

Want terwijl het effect op de luchtkwaliteit moeilijk meetbaar is, is het effect op de stadskas overduidelijk. In september 2018 had de LEZ in Antwerpen bijvoorbeeld al 25,5 miljoen euro aan boetes opgebracht, een bedrag dat sinds de verstrenging van de regels begin dit jaar waarschijnlijk nog een pak hoger ligt. Ook Brussel en Gent zien de stadskas serieus gevuld met boetes die -vaak onwetende en ter goeder trouw handelende- burgers worden opgelegd.

Getuigt het trouwens niet van een grote mate van hypocrisie dat de verschillende lage emissiezones in ons land (vandaag dus Brussel, Gent en Antwerpen), wel nog toegankelijk zijn voor ‘te vervuilende’ auto’s, als die een dag- of weekpas kopen? In Gent mag je wel nog met je Euro 4 diesel binnen als je 25 euro per week betaalt. Vervuilt de bestuurder met een diesel die zo’n dagpas koopt dan plots niet meer? 

Uit een enquête van VAB bij 4.000 automobilisten blijkt trouwens dat meer dan zeven mensen op tien vinden dat een stad enkel voor een LEZ mag opteren als er voldoende alternatieven zijn voor de auto. Vooral senioren zijn die mening toegedaan, en dat is niet onlogisch, want zij zijn vaak afhankelijk van hun auto om mobiel te blijven en dus ook een sociaal leven te kunnen leiden.

Freesponsible is ervan overtuigd dat er in hoofde van de verschillende stadsbesturen mogelijk niet alleen andere motivaties zijn voor lage emissiezones dan de luchtkwaliteit, maar ook dat de huidige manier van werken, zonder sociale maatregelen, onhoudbaar is en dringend bijgestuurd moet worden. Wij pleiten dan ook voor een moratorium op de uitbreiding van het aantal zones en een herziening van de voorwaarden in de bestaande zones, met corrigerende maatregelen voor de grootste slachtoffers (bewoners, oldtimerbestuurders…). 

Zijn fouten toegeven is geen schande, maar net eervol. Tenslotte zijn ook onze Nederlandse buren in Rotterdam bijgedraaid, want daar schaffen ze die vermaledijde LEZ terug af, tot grote tevredenheid van zowat iedereen.

Copyright Foto: MediaInMotion